Arystoteles

384-322 pne

Rene Thom, matematykawszkole.com.pl

Arystoteles,  filozof grecki, jeden z trzech, obok Sokratesa i Platona najsławniejszych filozofów starożytnej Grecji urodził się w roku 384 p.n.e., zmarł 7 marca 322 p.n.e. Znany jest też jako Stagirytą, od miejsca urodzenia w jońskiej kolonii Stagira.

W wieku 17 lat Arystoteles, udając się do Aten, rozpoczął pobieranie wykształcenia w Akademii Platońskiej, w której spędził w sumie 20 lat. Najpierw był studentem, w późniejszym okresie asystentem Platona i w końcowej fazie pobytu w Akademii samodzielnym wykładowcą. Po śmierci Platona, która miała miejsce około 348 roku  pne był naturalnym pretendentem do objęcia kierownictwa w Akademii,  jednak ze względu na dużą rozbieżność wypracowanego przez Arystotelesa systemu filozoficznego z systemem Platona tak się nie stało.  Członkowie Akademii zdecydowali wybrać na to stanowisko siostrzeńca Platona, Speuzypa.

Był twórcą systemu filozoficznego, który bardzo silnie oddziałał na filozofię i naukę europejską. Zapoczątkował nurt filozoficzny nazywany arystotelizmem, przeciwstawny platonizmowi, a równie jak on spójny. Arystotelizm  miał wiele postaci w różnych epokach. Chrześcijańska odmiana arystotelizmu powstała w XIII wieku i zwana jest tomizmem. Do dziś uważana za oficjalną filozofię chrześcijaństwa.

Po opuszczeniu Akademii Platońskiej wrócił początkowo do rodzimych stron w Azji Mniejszej, gdzie założył własną szkołę filozoficzną. Napisał w tym okresie, składający się z trzech ksiąg dialog o filozofii, w którym poddał głebokiej krytyce naukę Platona. Był również przez okres trzech lat nauczycielem późniejszego twórcy imperium macedońskiego, Aleksandra III Macedońskiego. Po trzynastu latach od opuszczenia Akademii Platońskiej wrócił do Aten.

W Atenach był założycielem szkoły filozoficznej w ogrodach Lykeionu, w okolicach świątyni Apollina Likejosa. Była to konkurencyjna dla Akademii szkoła filozoficzna zwana z greckiego Lykeion, a w wersji łacińksiej Lyceum. Stąd wywodzi się późniejsze, używane do dziasiaj słowo "liceum". Arystotelesowkie Liceum było wspierane przez Aleksandra III Macedońskiego i wkrótce jego osiągnięcia przyćmiły Akademię Platona. Uczniowie tej szkoły byli pierwszymi przedstawicielami arystotelizmu, a nazywamy ich również perypatetykami. Ten dziwnie brzmiący termin pochodzi od greckiego słowa peripatetikós oznaczającego przechadzanie się, gdyż podczas przechadzek prowadzone były w Liceum dyskusje i nauczanie studentów.

Arystoteles położył ogromne zasługi nie tylko w zakresie filozofii, ale też w rozwoju logiki i nauk przyrodniczych. Wśród tych ostatnich szczególnie przyczynił się do rozwoju astronomii, fizyki i biologii. Zbyt rygorystyczna akceptacja arystotelizmu przez przedstawicieli scholastycznej filozofii okresu średniowiecza stała się jedną z przyczyn opóźnienia rozwoju nauki w Europie. Wiele teorii naukowych arystotelizmu okazało się błędnych w świetle późniejszych osiągnięć naukowych, jednak ten nurt filozoficzny znacząco przyczyniły się do rozwoju nauki i poszukiwania nowych hipotez.

Po śmierci Aleksandra III Macedońskiego i upadku promacedońskich rządów w Atenach, Arystoteles musiał uciekać z miasta, i po niespełna roku od wyjazdu z Aten zmarł. Kierownictwo w Liceum objął najwybitniejszy uczeń Stagiryty, Teofrast z Eresos.

Ostatnia modyfikacja: Wednesday, 28 August 2013, 11:48 AM